राजीनामा पत्र नमुना मराठी: नोकरीचा राजीनामा कसा लिहावा

राजीनामा पत्र म्हणजे काय, आणि ते नीट लिहिणे का महत्त्वाचे आहे

राजीनामा पत्र हे कर्मचाऱ्याने नियोक्त्याला दिलेले लेखी निवेदन असते — ज्यात तो आपले पद सोडत असल्याचे कळवतो, नियुक्तिपत्रातील अटींनुसार आवश्यक ती पूर्वसूचना देतो आणि आपला शेवटचा कामाचा दिवस निश्चित करतो. ते छोटे असते, ते तथ्यांवर आधारित असते, आणि ते कंपनीच्या नोंदीत कायमस्वरूपी राहते. तोंडी सांगून किंवा केवळ संदेश पाठवून राजीनामा दिला, तर पुढे तारखांवरून वाद निर्माण होऊ शकतो — आणि अशा वादात लेखी पत्र नसलेल्या बाजूला सिद्ध करणे अवघड जाते.

हे पत्र नीट लिहिणे महत्त्वाचे आहे याचे कारण असे की, ते पुढील दोन कागदपत्रांचा पाया ठरते. कार्यमुक्ती पत्र आणि अनुभव दाखला हे दोन्ही याच पत्राचा संदर्भ देऊन दिले जातात — “आपण दिनांक … रोजी सादर केलेल्या राजीनाम्याच्या अनुषंगाने” अशी सुरुवात कार्यमुक्ती पत्रात असते. त्यामुळे राजीनाम्यातील तारीख चुकीची असेल किंवा पूर्वसूचना कालावधीचा उल्लेखच नसेल, तर पुढील कागदपत्रांतही तोच घोळ पुढे जातो. नवीन कंपनीतील पार्श्वभूमी तपासणीत नेमका हाच घोळ अडचणीचा ठरतो.

वर दिलेले पत्र हे स्वप्निल जाधव यांनी सह्याद्री टेक्नॉलॉजीजला दिनांक १ जुलै २०२६ रोजी दिलेले आहे. ते चार लहान परिच्छेदांत चारही आवश्यक गोष्टी पूर्ण करते — राजीनाम्याचे कारण थोडक्यात सांगते, ६० दिवसांच्या पूर्वसूचनेचा स्पष्ट उल्लेख करते, शेवटचा कामाचा दिवस तारखेसह नमूद करते, आणि कार्यभार कोणाकडे सोपवला जाईल हे नावानिशी सांगते. या पानावर पुढे प्रत्येक भाग स्वतंत्रपणे समजावून सांगितला आहे, आणि नंतर अशा परिस्थिती दिल्या आहेत जिथे पत्राचा मजकूर बदलावा लागतो — तातडीने सोडायचे असल्यास, पूर्वसूचना कालावधी विकत घ्यायचा असल्यास, किंवा कंपनीशी संबंध ताणलेले असल्यास.

पत्राची रचना, भागवार

वरपासून खालपर्यंत पत्रातील प्रत्येक भाग काय काम करतो, आणि तुम्ही स्वतःचे पत्र लिहिताना तिथे कोणता निर्णय घ्यायचा असतो. राजीनामा पत्र एका पानात बसते; त्यातील कौशल्य जास्त लिहिण्यात नसून तारखा आणि तथ्ये अचूक ठेवण्यात आहे.

1. 01

   दिनांक

   पत्राच्या वरच्या भागात, पत्ता आणि नावाखाली. ही तारीख म्हणजे राजीनामा सादर केल्याची तारीख — आणि तिथूनच पूर्वसूचना कालावधी मोजला जातो.

   ही एकच तारीख पुढील सर्व गणिताचा आधार आहे. नियुक्तिपत्रात ६० दिवसांची पूर्वसूचना असेल आणि तुम्ही १ जुलै रोजी राजीनामा दिला, तर तुमचा शेवटचा दिवस ३१ ऑगस्ट येतो. त्यामुळे पत्रावरची तारीख आणि तुम्ही प्रत्यक्ष पत्र दिल्याची तारीख वेगळी असू नये.

   ईमेलने पाठवत असाल तरी पत्रात तारीख लिहा. ईमेलची तारीख आणि पत्रातील तारीख जुळत असेल तर नंतर कोणताही संभ्रम राहत नाही. छापील प्रत देत असाल, तर स्वीकृतीची स्वाक्षरी असलेली एक प्रत स्वतःकडे ठेवा.

2. 02

   प्रति — कोणाला उद्देशून

   राजीनामा कोणाला द्यायचा हा प्रश्न वाटतो त्यापेक्षा जास्त महत्त्वाचा आहे: चुकीच्या व्यक्तीला दिलेला राजीनामा स्वीकारला गेला नाही असे पुढे म्हटले जाऊ शकते.

   नियमानुसार राजीनामा हा नियुक्ती देणाऱ्या अधिकाऱ्याला — म्हणजे बहुतांश कंपन्यांत मानव संसाधन विभागाच्या प्रमुखांना — उद्देशून असतो. आपल्या थेट वरिष्ठांना प्रत पाठवणे ही सौजन्याची बाब आहे, पण मूळ पत्र मानव संसाधन विभागाकडे जायला हवे.

   नाव माहीत असेल तर नाव लिहा; नसेल तर पद लिहा — “मा. व्यवस्थापक, मानव संसाधन विभाग”. कंपनीचे पूर्ण नाव आणि पत्ता खाली द्या, कारण हे पत्र कंपनीच्या नोंदीत जाते आणि नंतर संदर्भासाठी वापरले जाते.

3. 03

   विषय

   एका ओळीत पत्र कशाबद्दल आहे ते सांगणारी ओळ. मानव संसाधन विभागातील व्यक्ती हीच ओळ वाचून पत्राचे काय करायचे ते ठरवते.

   “विषय: राजीनामा” एवढेच पुरेसे नाही. कोणत्या पदाचा राजीनामा आहे ते विषयातच सांगा — “विषय: वरिष्ठ अभियंता पदाचा राजीनामा देणेबाबत”. मोठ्या कंपनीत एकाच दिवशी अनेक राजीनामे येतात, आणि पद नमूद केलेले पत्र योग्य फाइलमध्ये लवकर पोहोचते.

   विषय ओळीत तारीख टाकण्याची गरज नाही — ती वर आहे. पण कर्मचारी क्रमांक असेल तर तो स्वाक्षरीखाली द्या; त्यामुळे नोंदी जुळवणे सोपे होते.

4. 04

   मुख्य मजकूर — पहिला परिच्छेद

   राजीनामा देत असल्याचे स्पष्ट विधान. इथे संदिग्धता चालत नाही.

   पहिल्या वाक्यात राजीनामा देत आहे हे स्पष्ट लिहा. “मी विचार करत आहे” किंवा “मला सोडावे लागेल असे वाटते” अशी वाक्ये टाळा — पत्र हे निर्णयाची सूचना आहे, चर्चेची सुरुवात नाही. संदिग्ध पत्रावर मानव संसाधन विभाग कारवाई करू शकत नाही आणि पूर्वसूचना कालावधी सुरूच होत नाही.

   कारण किती सांगायचे हा तुमचा निर्णय आहे, आणि कमी सांगणे जवळपास नेहमीच सुरक्षित असते. “वैयक्तिक व कौटुंबिक कारणास्तव” हे पूर्ण आणि पुरेसे कारण आहे. नवीन कंपनीचे नाव, पगाराचा आकडा किंवा कोणाबद्दलची तक्रार पत्रात लिहिण्याची गरज नाही — हे पत्र कायमस्वरूपी नोंदीत राहते आणि तुम्ही ते नंतर मागे घेऊ शकत नाही.

5. 05

   पूर्वसूचना कालावधी आणि शेवटचा कामाचा दिवस

   पत्रातील सर्वात महत्त्वाचे वाक्य. पुढील सर्व कागदपत्रे या तारखेवर अवलंबून असतात.

   नियुक्तिपत्र काढा आणि पूर्वसूचना कालावधी नेमका किती दिवसांचा आहे ते तपासा. परिविक्षा कालावधीत तो ३० दिवसांचा आणि कायम झाल्यानंतर ६० किंवा ९० दिवसांचा असणे सामान्य आहे. अंदाजाने लिहू नका — चुकीची तारीख लिहिली, तर मानव संसाधन विभाग ती दुरुस्त करेल आणि तुमचे नियोजन बिघडेल.

   शेवटचा कामाचा दिवस वार आणि तारखेसह लिहा — “सोमवार, ३१ ऑगस्ट २०२६”. केवळ “६० दिवसांनंतर” असे लिहिले, तर ते दिवस कधीपासून मोजायचे यावरून मतभेद होतात. दिवस मोजताना राजीनाम्याच्या तारखेच्या दुसऱ्या दिवसापासून मोजा, आणि निघालेली तारीख सुट्टीची असेल तर आधीचा कामाचा दिवस घ्या.

   पूर्वसूचना कालावधी कमी करून हवा असेल, तर तसे याच परिच्छेदात विनंतीच्या स्वरूपात मागा — मागणीच्या स्वरूपात नको. तो कमी करणे हा कंपनीचा अधिकार आहे, तुमचा हक्क नाही, आणि विनंती नाकारली गेल्यास संपूर्ण कालावधी द्यावा लागतो.

6. 06

   कार्यभार हस्तांतरण

   हा परिच्छेद वगळला जातो आणि तोच पत्राचा सूर ठरवतो.

   कार्यभार कोणाकडे सोपवणार ते नावानिशी लिहा, आणि काय सोपवणार ते थोडक्यात सांगा — चालू प्रकल्प, कागदपत्रे, नोंदी. “सर्व सहकार्य करेन” हे वाक्य सर्वजण लिहितात आणि त्याचा अर्थ काहीच निघत नाही; नाव आणि कामाचा उल्लेख असलेले वाक्य मात्र लक्षात राहते.

   अजून कोणाकडे सोपवायचे ठरले नसेल, तर तसे प्रामाणिकपणे लिहा — “कार्यभार कोणाकडे सोपवावा याबाबत आपल्या सूचनेनुसार कार्यवाही करेन”. खोटे नाव लिहिण्यापेक्षा हे कधीही चांगले.

7. 07

   समारोप आणि स्वाक्षरी

   शेवटचे दोन-तीन ओळींचे परिच्छेद, आणि तिथेच पुढील संबंध ठरतो.

   आभाराचे एक वाक्य लिहा, आणि ते खरे वाटेल असे लिहा. हेच पत्र वाचून पुढे तुमचा अनुभव दाखला लिहिला जाणार आहे, आणि काही वर्षांनी पार्श्वभूमी तपासणीसाठी याच कंपनीला फोन जाणार आहे. कडवट सुरातले राजीनामा पत्र नोंदीत राहते; राग तेवढा राहत नाही.

   शेवटी कार्यमुक्ती पत्र आणि अंतिम देयकाची विनंती नोंदवा. ही विनंती लेखी स्वरूपात असल्यास पुढे पाठपुरावा करणे सोपे जाते. स्वाक्षरीखाली पूर्ण नाव, पद आणि कर्मचारी क्रमांक द्या.

Questions people actually ask