कार्यमुक्ती पत्र नमुना मराठी: सेवा संपल्याची अधिकृत नोंद
राजीनाम्याची तारीख, स्वीकृती, पूर्ण झालेला पूर्वसूचना कालावधी, शेवटचा कामाचा दिवस, अंतिम देयक आणि साहित्य परती — कार्यमुक्ती पत्रातील सहा नोंदी, प्रत्यक्ष पत्रावरून समजावून सांगितलेल्या.
Free · no account · no watermark · one-page PDF
कार्यमुक्ती पत्र कोण देतो, आणि पुढील कंपनी ते का मागते
कार्यमुक्ती पत्र हे नियोक्त्याने कर्मचाऱ्याला दिलेले लेखी पत्र असते, ज्यात त्याचा राजीनामा स्वीकारला गेल्याचे, आवश्यक पूर्वसूचना कालावधी पूर्ण झाल्याचे आणि ठराविक तारखेला त्याला सेवेतून कार्यमुक्त केल्याचे नमूद असते. ते कंपनीच्या लेटरहेडवर असते, ते कर्मचाऱ्याला उद्देशून असते, आणि त्यावर सक्षम अधिकाऱ्याची स्वाक्षरी असते. हे पत्र कर्मचारी स्वतः तयार करत नाही — कंपनी देते. त्यामुळे हे पान नियोक्ते आणि मानव संसाधन विभागासाठी आहे.
पुढील कंपनी हे पत्र आग्रहाने मागते याचे कारण सोपे आहे: नोकरी सुरू झाल्याचा पुरावा नियुक्तिपत्र देते, ती चालू राहिल्याचा पुरावा वेतनपत्रके देतात, पण ती व्यवस्थितपणे संपल्याचा पुरावा फक्त कार्यमुक्ती पत्रच देते. त्यातूनच हे स्पष्ट होते की कर्मचारी पूर्वसूचना कालावधी अर्धवट सोडून गेलेला नाही, तो अजूनही दुसऱ्या कंपनीच्या नोंदीत कार्यरत नाही, आणि त्याच्यावर कोणताही प्रलंबित वाद नाही. संघटित क्षेत्रातील बहुतेक कंपन्या हे पत्र रुजू होण्यापूर्वी मागतात, आणि ते नसल्यास पार्श्वभूमी तपासणी अपूर्ण मानतात.
वर दिलेले पत्र सह्याद्री टेक्नॉलॉजीजने स्वप्निल जाधव यांना त्यांच्या शेवटच्या दिवशी दिले आहे. ते चार परिच्छेदांत सहा नोंदी पूर्ण करते — राजीनाम्याची तारीख, स्वीकृतीची तारीख, पूर्ण झालेला पूर्वसूचना कालावधी, कामकाजाच्या समाप्तीसह शेवटचा दिवस, अंतिम देयकाचा तपशील व तारीख, आणि साहित्य परती व गोपनीयतेची नोंद. पुढे प्रत्येक नोंद स्वतंत्रपणे समजावून सांगितली आहे, आणि नंतर अशा परिस्थिती दिल्या आहेत जिथे मजकूर बदलतो.
स्वप्निल जाधव यांचे कार्यमुक्ती पत्र
पूर्ण पूर्वसूचना कालावधी, तारखेसह अंतिम देयक, आणि साहित्य परतीची नोंद — शेवटच्या दिवशीच दिलेले पत्र.
वरिष्ठ अभियंता (ST-१४०७)
सदनिका ९, साईकृपा अपार्टमेंट, कोथरूड
पुणे ४११०३८
आपण दिनांक १ जुलै २०२६ रोजी सादर केलेल्या राजीनाम्याच्या अनुषंगाने हे पत्र देण्यात येत आहे. आपला राजीनामा दिनांक ३ जुलै २०२६ रोजी स्वीकारण्यात आला असून, नियुक्तिपत्रातील अटींनुसार आवश्यक ६० दिवसांचा पूर्वसूचना कालावधी आपण पूर्ण केला आहे.
दिनांक ३१ ऑगस्ट २०२६ रोजी कामकाजाच्या समाप्तीनंतर आपणास सह्याद्री टेक्नॉलॉजीज प्रा. लि. या कंपनीच्या सेवेतून कार्यमुक्त करण्यात येत आहे.
आपल्या अंतिम देयकाची रक्कम — ऑगस्ट महिन्याचे वेतन, शिल्लक ९ अर्जित रजांची रोखीकरण रक्कम आणि प्रमाणशीर बोनस — दिनांक ३० सप्टेंबर २०२६ पूर्वी आपल्या नोंदणीकृत बँक खात्यात जमा करण्यात येईल. देयकाचा तपशील आपल्या वैयक्तिक ईमेलवर पाठविण्यात येईल.
कंपनीचा संगणक, ओळखपत्र व इतर सर्व साहित्य आपण परत केले असून, कंपनीच्या प्रणालींमधील आपला प्रवेश बंद करण्यात आला आहे. रुजू होताना स्वाक्षरी केलेल्या करारातील गोपनीयतेच्या अटी सेवा समाप्तीनंतरही लागू राहतील.
आपल्या चार वर्षांच्या सेवेबद्दल आम्ही आभारी आहोत. आपल्या पुढील वाटचालीस हार्दिक शुभेच्छा.
आपली विश्वासू,
सुनीता कुलकर्णी
मानव संसाधन व्यवस्थापक
सह्याद्री टेक्नॉलॉजीज प्रा. लि.
पत्राची रचना, भागवार
कार्यमुक्ती पत्र चार परिच्छेदांहून मोठे नसते. त्यातील कौशल्य मजकुराच्या लांबीत नसून तारखा आणि नोंदी अचूक ठेवण्यात आहे — कारण पुढे तपासणी करणारी व्यक्ती नेमक्या त्याच पाहते.
- 01
लेटरहेड, दिनांक आणि प्रति
कार्यमुक्ती पत्र कर्मचाऱ्याला वैयक्तिकरीत्या उद्देशून असते — अनुभव दाखल्याप्रमाणे “ज्यांना संबंधित असेल त्यांना” नव्हे.
कर्मचाऱ्याचे पूर्ण नाव, पद, कर्मचारी क्रमांक आणि घरचा पत्ता लिहा. हे पत्र त्याच्या वैयक्तिक नोंदीत जाते आणि पुढे अनेक वर्षे वापरले जाते.
दिनांक शक्यतो शेवटच्या कामाच्या दिवशीचा ठेवा. उशिरा दिलेले पत्र कर्मचाऱ्याच्या पुढील रुजू होण्यास अडथळा आणते, आणि तेच सर्वात सामान्य कारण आहे ज्यामुळे लोक जुन्या कंपनीकडे पुन्हा पाठपुरावा करतात.
- 02
राजीनाम्याचा आणि स्वीकृतीचा संदर्भ
पहिला परिच्छेद — आणि याच दोन तारखांवरून पुढील सर्व गणित उभे राहते.
राजीनामा कोणत्या तारखेला मिळाला आणि तो कोणत्या तारखेला स्वीकारला गेला, दोन्ही स्वतंत्रपणे लिहा. या दोन तारखा वेगळ्या असतात आणि त्या वेगळ्याच लिहाव्यात — स्वीकृतीची तारीख ही कंपनीच्या निर्णयाची नोंद आहे.
स्वीकृतीची तारीख वगळली, तर राजीनामा प्रलंबित होता की स्वीकारला गेला होता याबाबत संदिग्धता राहते, आणि नेमका तोच मुद्दा वेतन थकबाकीच्या वादात पुढे येतो.
- 03
पूर्वसूचना कालावधी
पूर्वसूचना पूर्ण झाली, विकत घेतली गेली की माफ केली गेली — तिन्हींपैकी नेमके काय, हे स्पष्ट लिहावे.
“नियुक्तिपत्रातील अटींनुसार आवश्यक ६० दिवसांचा पूर्वसूचना कालावधी आपण पूर्ण केला आहे” असे स्पष्ट वाक्य लिहा. किती दिवसांची पूर्वसूचना होती तो आकडा नमूद करा — पुढील कंपनी तोच तपासते.
कालावधी कमी केला असेल किंवा रकमेच्या बदल्यात सोडला असेल, तर तसे लिहा. ते लपवल्याने कर्मचाऱ्याचा फायदा होत नाही; उलट तारखा न जुळल्याने तपासणीत प्रश्न निर्माण होतो.
- 04
शेवटचा कामाचा दिवस
पत्रातील सर्वात महत्त्वाचे वाक्य, आणि सर्वाधिक तपासले जाणारे.
“दिनांक ३१ ऑगस्ट २०२६ रोजी कामकाजाच्या समाप्तीनंतर” अशी अचूक रचना वापरा. फक्त तारीख लिहिल्यास त्या दिवशी सेवा होती की नव्हती हा प्रश्न उरतो — आणि दोन नोकऱ्यांचा कालावधी एका दिवसाने ओव्हरलॅप झाल्यास तपासणीत तो अडचणीचा ठरतो.
ही तारीख राजीनाम्यातील तारखेशी आणि अनुभव दाखल्यातील समाप्तीच्या तारखेशी जुळायला हवी. तिन्ही कागदपत्रांत एकच तारीख असणे हेच पत्राचे मुख्य काम आहे.
- 05
अंतिम देयक
काय देय आहे आणि ते कधीपर्यंत मिळेल, दोन्ही नोंदवा.
देयकात काय समाविष्ट आहे ते घटकवार लिहा — शेवटच्या महिन्याचे वेतन, शिल्लक रजांचे रोखीकरण, प्रमाणशीर बोनस, आणि कोणतीही वजावट. “अंतिम देयक यथावकाश दिले जाईल” हे वाक्य काहीच सांगत नाही आणि पुढे पाठपुराव्याचे कारण ठरते.
तारीख नमूद करा. देयक कधीपर्यंत जमा होईल हे लेखी असेल, तर दोन्ही बाजूंना स्पष्टता मिळते. देयकाचा तपशील स्वतंत्रपणे ईमेलने पाठवणार असाल, तर तसेही पत्रात नोंदवा.
- 06
साहित्य परती, प्रवेश बंद आणि गोपनीयता
शेवटचा परिच्छेद — कंपनीच्या बाजूने महत्त्वाचा, आणि कर्मचाऱ्यासाठीही उपयुक्त.
संगणक, ओळखपत्र आणि इतर साहित्य परत मिळाल्याची नोंद कर्मचाऱ्याच्या फायद्याची असते — पुढे “साहित्य परत केले नाही” असा दावा होऊ शकत नाही. प्रणालींमधील प्रवेश बंद केल्याची नोंद कंपनीच्या बाजूने महत्त्वाची आहे.
गोपनीयतेच्या अटी सेवा समाप्तीनंतरही लागू राहतात याची आठवण एका वाक्यात करून द्या. रुजू होताना स्वाक्षरी केलेल्या करारातील कलमाचा संदर्भ दिल्यास ते अधिक स्पष्ट होते.
परिस्थितीनुसार पत्र कसे बदलते
वरचा नमुना पूर्ण पूर्वसूचना दिलेल्या, नियोजित निर्गमनाचा आहे. खालील परिस्थितींत मजकूर बदलतो.
पूर्वसूचना कालावधी विकत घेतल्यास
कर्मचाऱ्याने उर्वरित दिवसांची रक्कम भरून लवकर सुटका घेतली असेल, तर “उर्वरित पूर्वसूचना कालावधीच्या बदल्यात देय रक्कम अंतिम देयकातून समायोजित करण्यात आली आहे” अशी स्पष्ट नोंद करा. ही नोंद नसेल, तर पुढील कंपनीला पूर्वसूचना अर्धवट सोडल्यासारखे दिसते.
तात्काळ कार्यमुक्ती
कंपनीने स्वतःच्या सोयीसाठी पूर्वसूचना कालावधी माफ केला असेल, तर “कंपनीच्या निर्णयानुसार उर्वरित पूर्वसूचना कालावधी माफ करण्यात आला” असे लिहा. हे वाक्य कर्मचाऱ्याच्या बाजूने महत्त्वाचे आहे — त्याशिवाय लवकर सोडल्याचा दोष त्याच्यावर येतो.
कंत्राट कालावधी संपल्यास
राजीनाम्याचा संदर्भ नसतो, त्यामुळे पहिला परिच्छेद बदलतो: “आपल्या कंत्राटाचा कालावधी दिनांक … रोजी समाप्त होत असल्याने” अशी सुरुवात करा. पूर्वसूचनेचा उल्लेख वगळा — कंत्राटात तशी अट नसेल तर तिचा प्रश्नच येत नाही — आणि उर्वरित रचना तशीच ठेवा. कंत्राट नूतनीकरण न करण्याचा निर्णय कंपनीचा असेल, तर “कंत्राट नूतनीकरण न करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे” अशी तथ्यात्मक नोंद पुरेशी आहे; कारण देण्याची आवश्यकता नाही.
अंतिम देयक प्रलंबित असल्यास
शेवटच्या दिवशी देयक तयार नसेल, तर ते प्रलंबित असल्याचे आणि अपेक्षित तारीख पत्रातच लिहा. देयक होईपर्यंत कार्यमुक्ती पत्र रोखणे टाळा — दोन्ही स्वतंत्र गोष्टी आहेत, आणि पत्र रोखल्याने कर्मचाऱ्याचे पुढील रुजू होणे अडते.
शासकीय व अनुदानित संस्थांतील कार्यमुक्ती
शासकीय सेवेत आणि अनुदानित शाळा-महाविद्यालयांत कार्यमुक्ती ही सक्षम अधिकाऱ्याच्या आदेशाने होते, आणि पत्रात त्या आदेशाचा क्रमांक व दिनांक नमूद करावा लागतो. सेवा नियमांतील संबंधित तरतुदीचा उल्लेख करा, आणि वरिष्ठता व सेवा सलगतेच्या नोंदी स्पष्ट ठेवा — पुढे वेतनश्रेणी व निवृत्तिवेतनाच्या दाव्यांसाठी हेच पत्र वापरले जाते.
हे पत्र कर्मचाऱ्याने स्वतः तयार करायचे नाही
कार्यमुक्ती पत्र नियोक्ता देतो. कर्मचाऱ्याने स्वतःसाठी असे पत्र तयार करून त्यावर कंपनीचे नाव व स्वाक्षरी टाकणे हा बनावट कागदपत्र तयार करण्याचा प्रकार ठरतो आणि भारतीय न्याय संहिता २०२३ अंतर्गत तो गुन्हा आहे. हा नमुना नियोक्त्यांसाठी आहे.
कंपनीने पत्र दिले नसेल, तर ते स्वतः तयार करण्याऐवजी लेखी मागणी करा — राजीनामा, त्याची स्वीकृती आणि पूर्वसूचना कालावधी पूर्ण झाल्याचा संदर्भ देऊन ईमेलने पाठपुरावा करा. साहित्य परत केले असेल आणि कोणतीही थकबाकी नसेल, तर पत्र रोखण्याचे कारण सामान्यतः राहत नाही. पाठपुराव्याची नोंद ठेवा; पुढील कंपनीला परिस्थिती समजावून सांगताना तीच उपयोगी पडते.
तीन कागदपत्रांतील तारखा जुळायला हव्यात
राजीनामा पत्र, कार्यमुक्ती पत्र आणि अनुभव दाखला ही तिन्ही कागदपत्रे एकाच घटनेची नोंद करतात, आणि तपासणी करणारी व्यक्ती तिन्हींतील तारखा एकमेकांशी जुळवून पाहते. सेवा समाप्तीची तारीख तिन्हींत एकसारखीच असायला हवी.
मानव संसाधन विभागाने तिन्ही कागदपत्रे एकाच वेळी तयार केल्यास ही चूक टळते. वेगवेगळ्या वेळी, वेगवेगळ्या व्यक्तींनी तयार केल्यास तारखा वेगळ्या पडतात — आणि तो घोळ नंतर कर्मचाऱ्याला निस्तरावा लागतो.
पत्र कधी आणि कसे द्यावे
शेवटच्या कामाच्या दिवशीच द्या, अनुभव दाखल्यासोबत. अंतिम देयक तयार नसेल तरी पत्र रोखू नका — देयक प्रलंबित असल्याचे पत्रातच नोंदवा आणि अपेक्षित तारीख लिहा. पत्र रोखल्याने कर्मचाऱ्याचे पुढील रुजू होणे अडते आणि त्यातूनच बहुतेक वाद सुरू होतात.
छापील स्वाक्षरी केलेली प्रत कर्मचाऱ्याला द्या, एक नोंदीत ठेवा, आणि तीच प्रत PDF स्वरूपात त्याच्या वैयक्तिक ईमेलवर पाठवा. कंपनीचे खाते शेवटच्या दिवशी बंद होत असल्याने कंपनीच्या ईमेलवर पाठवलेले पत्र कर्मचाऱ्याच्या हातात राहत नाही.
पत्राचा मजकूर नोंदीत ठेवा. अनेक वर्षांनी दुसरी प्रत मागितली जाऊ शकते, आणि तेव्हा नव्याने लिहिल्यास तारखा चुकण्याची शक्यता असते — आणि त्या चुकीचा फटका कर्मचाऱ्याला बसतो.
टाळावयाच्या सामान्य चुका
स्वीकृतीची तारीख न लिहिणे
फक्त राजीनाम्याची तारीख लिहिली आणि स्वीकृतीची वगळली, तर राजीनामा प्रलंबित होता की स्वीकारला होता याबाबत संदिग्धता राहते.
“कामकाजाच्या समाप्तीनंतर” हे न लिहिणे
फक्त तारीख लिहिल्यास त्या दिवशी सेवा होती की नव्हती हा प्रश्न उरतो, आणि दोन नोकऱ्यांचा कालावधी एका दिवसाने ओव्हरलॅप झाल्याचे दिसू शकते.
अंतिम देयकाचा तपशील न देणे
“यथावकाश दिले जाईल” हे वाक्य काहीच सांगत नाही. घटकवार तपशील आणि अपेक्षित तारीख दोन्ही लिहा.
देयक होईपर्यंत पत्र रोखणे
कार्यमुक्ती पत्र आणि अंतिम देयक या दोन स्वतंत्र गोष्टी आहेत. पत्र रोखल्याने कर्मचाऱ्याचे पुढील रुजू होणे अडते आणि त्यातून वाद निर्माण होतो.
अनुभव दाखला आणि कार्यमुक्ती पत्र एकत्र करणे
एकाच पत्रात दोन्ही एकत्र केल्यास तो कागद पडताळणीच्या वेळी अपूर्ण मानला जातो. दोन स्वतंत्र कागदपत्रे द्या.
Questions people actually ask
कार्यमुक्ती पत्र कोण देते?
नियोक्ता — कंपनी, संस्था किंवा शाळा — कंपनीच्या लेटरहेडवर, सक्षम अधिकाऱ्याच्या स्वाक्षरीने. कर्मचाऱ्याने स्वतःसाठी असे पत्र तयार करणे हा बनावट कागदपत्राचा प्रकार ठरतो. पत्र मिळाले नसेल तर लेखी मागणी करा आणि त्या पत्रव्यवहाराची नोंद ठेवा.
कार्यमुक्ती पत्र आणि अनुभव दाखला यात काय फरक आहे?
कार्यमुक्ती पत्र कर्मचाऱ्याला उद्देशून असते आणि तो कोणत्या तारखेला, कोणत्या अटींवर कार्यमुक्त झाला हे सांगते. अनुभव दाखला “ज्यांना संबंधित असेल त्यांना” उद्देशून असतो आणि सेवेचा कालावधी, पद व वर्तन प्रमाणित करतो. पुढील कंपनी बहुतेकदा दोन्ही मागते.
कंपनीने कार्यमुक्ती पत्र दिले नाही तर काय करावे?
प्रथम मानव संसाधन विभागाकडे ईमेलने लेखी पाठपुरावा करा आणि राजीनामा व स्वीकृतीचा संदर्भ द्या. पूर्वसूचना कालावधी पूर्ण केला असेल, कंपनीचे साहित्य परत केले असेल आणि कोणतीही थकबाकी नसेल, तर पत्र रोखण्याचे कारण सामान्यतः राहत नाही. पाठपुराव्याची नोंद पुढील कंपनीला परिस्थिती समजावून सांगताना उपयोगी पडते.
अंतिम देयक मिळण्यापूर्वी कार्यमुक्ती पत्र देता येते का?
हो, आणि तेच योग्य आहे. दोन्ही स्वतंत्र गोष्टी आहेत. देयक प्रलंबित असल्यास ते प्रलंबित असल्याचे आणि अपेक्षित तारीख पत्रातच नोंदवा; पत्र रोखू नका.
पत्र मराठीत दिले तर पुढील कंपनी स्वीकारेल का?
मराठीतील पत्र तितकेच वैध आहे आणि स्थानिक कंपन्या, शाळा व शासकीय कार्यालयांत ते अपेक्षितच असते. पुढील नियोक्ता बहुराष्ट्रीय कंपनी असेल, तर मराठी पत्रासोबत इंग्रजी प्रत जोडणे सोयीचे ठरते — मूळ पत्र मराठीतच ठेवा आणि इंग्रजी प्रत सोबत द्या.
कार्यमुक्ती पत्र तयार करा
वरचे पत्र मेकरमध्ये उघडते. कंपनीचे नाव, कर्मचाऱ्याचा तपशील, तारखा आणि देयकाचे घटक बदला — रचना जागेवरच राहते — आणि स्वच्छ एक पानी PDF डाउनलोड करा. हे पत्र नियोक्त्याने भरायचे आहे.
Free · no account · no watermark · one-page PDF